AÇIKLAMA

Mansûr b. Hallâc, İran'da doğdu. Cüneyd-i Bağdâdî'nin öğrencisiydi; ancak hocasının yolundan ayrıldı.

"Ene'l-Hak" sözü: "Ben Hakk'ım" (Ben Allah'ım) anlamına gelir. Bu söz fena (benliğin yok olması) makamında söylenmiş bir "şatahât" (coşku sözü) olarak değerlendirilir. Kimileri bunu hulul (Allah'ın insan bedenine girmesi) veya ittihad (Allah ile birleşme) olarak yorumlamış ve bu görüşle küfre düşmüş saymıştır.

Sonucu: 922'de Bağdat'ta şeriat mahkemesi kararıyla idam edildi.

İslam düşüncesindeki yeri: Tasavvuf tarihinin en tartışmalı ismidir. Şathiyye türünün en önemli örneği. Gazâlî de dahil pek çok alim onu savunmuştur.

📌 SINAV İPUÇLARI

Ene'l-Hak sözü ve anlamı, şathiyye kavramı, idam edilmesi DHBT'de önemli. Cüneyd ile ilişkisi ve fena makamı da sorulabilir.

İLGİLİ KAVRAMLAR

Tasavvuf
Şathiyye Fena Cüneyd-i Bağdadi
Hulul İttihad