AÇIKLAMA

Tasavvuf kelimesinin kökeni tartışmalıdır: Yün giyen anlamındaki "sûf"tan türediği görüşü en yaygın kabuldür.

Tarihsel gelişimi:
• Zühd hareketi (8. yy.) — Hasan-ı Basrî, Rabia el-Adeviyye
• Tasavvuf ekolleri (9-10. yy.) — Cüneyd-i Bağdâdî, Muhâsibî
• Tarikatlar dönemi (12-13. yy.) — Kadiriye, Rifaiye
• Nazari tasavvuf (13. yy.) — İbnü'l-Arabî, vahdet-i vücud

Temel kavramlar:
• Makamlar: tövbe → zühd → sabır → şükür → havf → reca → tevekkül → rıza
• Haller: vecd, muhabbet, aşk, heybet, üns
• Fena: benliğin yok olması Allah'ta
• Beka: Allah'ta kalıcılık

Tarikatlar: Kadiriye, Mevleviye, Nakşbendiye, Halvetiye, Bektaşiye…

📌 SINAV İPUÇLARI

Tasavvuf teriminin kökeni, makamlar ve haller ayrımı, tarikatların isimleri, fena-beka kavramları DHBT/DİKAB'da çıkıyor. Sünni tasavvuf ile sapkın görüşler (hulul-ittihad) ayrımı önemli.

İLGİLİ KAVRAMLAR

Fena Beka Zühd Tarikat Hasan-ı Basri
Cüneyd Makam Hal