AÇIKLAMA

İçtihad (Arapça: aşırı çaba göstermek), Kur'an ve Sünnet'te açıkça hükmü bulunmayan yeni meselelerde yetkili alimin (müctehid) akli yöntemlerle hüküm çıkarmasıdır.

İçtihad şartları (müctehid olabilmek için):
• Kur'an'ı ayet sebepleriyle bilmek
• Sünneti ve ilimlerini bilmek (10.000 hadis görüşü)
• Sahabe icmasını bilmek
• Arap dilini yüksek seviyede bilmek
• İslam usulünü bilmek

İçtihadın şekilleri:
• Kıyas — yeni meseleyi benzer nassla kıyaslama
• İstihsan — Hanefi; genel kuralı terk edip daha uygun çözüme yönelme
• Maslahat-ı mürsele — Maliki; kamu yararını esas alma
• İstishab — önceki hükmün devam ettiğini kabul etme

"İçtihadın kapısı kapandı mı?" tartışması: Klasik dönem sonrası yeni içtihad yapmak mümkün müdür sorusu hâlâ tartışmalıdır.

📌 SINAV İPUÇLARI

İçtihad tanımı, şartları, müctehid olmak için gerekli ilimler ve içtihadın çeşitleri (kıyas-istihsan-maslahat) DHBT/DİKAB'da sık çıkıyor.

İLGİLİ KAVRAMLAR

Fıkıh
Kıyas Müctehid İcma İstihsan Maslahat-ı Mürsele