Amelî, amele yani pratiğe ve uygulamaya ilişkin olan şeyi ifade eden bir sıfat olup teorik (nazari) olanın karşısında kullanılır.
Tanımı
Amelî, Arapça amel (iş, eylem) kökünden türeyen bir sıfattır ve “uygulamaya yönelik, pratik, fiilî” anlamlarını taşır. İslam ilim geleneğinde ilimler genellikle nazarî (teorik) ve amelî (pratik) olmak üzere ikiye ayrılır.
Fıkıh ilmi amelî bir ilim dalı olarak tanımlanır; zira namaz, oruç, zekat gibi ibadetlerin nasıl yapılacağını ve günlük hayatın İslami çerçevesini belirler. Buna karşın akaid veya kelam, Allah’ın sıfatlarını ve iman esaslarını inceleyen nazarî bir ilim sayılır.
Fıkıh ve Pratik Hayattaki Yansımaları
Amelî meseleler; ibadetler (namaz, oruç, hac, zekât), muameleler (ticaret, nikah, miras) ve ukubat (cezalar) olarak üç temel alana ayrılır. Her Müslümanın bu amelî hükümleri öğrenmesi ve hayatına geçirmesi dini bir yükümlülük olarak kabul edilir.
Günümüzde fıkıh fakülteleri ve dini eğitim kurumları, pratik dini hükümlerin topluma öğretilmesinde amelî anlayışın taşıyıcısı işlevini sürdürmektedir.
Sık Sorulan Sorular
Amelî ilimler nelerdir?
Pratik dini hayatı düzenleyen fıkıh başta olmak üzere uygulamaya yönelik ilim dallarıdır.
Amelî ile nazarî arasındaki fark nedir?
Nazarî ilimler teorik ve akılsal meseleleri ele alırken amelî ilimler günlük pratiğe ve eyleme yönelik hükümleri düzenler.
İlgili kavramlar: İbadet, İslam, Amel-i Salih
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.