İhtiras, kişinin dünyevi bir şeye aşırı biçimde bağlanması ve onu elde etmek için sınır tanımayan bir arzu içinde olması anlamına gelir; İslam ahlakında kınanan nefis hastalıklarından biri sayılır.
İhtiras ve Hırs
İhtiras ile hırs kavramları çoğu zaman iç içe kullanılır. İkisi de ölçüsüz istek anlamını taşır; ancak ihtiras daha çok güç, makam veya şöhrete yönelik yanmayı, hırs ise genellikle mal ve dünyalığa olan açgözlülüğü anlatır. İslam ahlakında her ikisi de kalpten razılığı (kanaat) kovan, iç huzuru yıkan ve kişiyi helali bırakıp harama sürükleyebilecek tehlikeli eğilimler olarak tanımlanmıştır.
Kur'an ve Sünnette İhtirasın Uyarısı
Kur’an’da insanın aşırı dünya sevgisi ve nefsin hevâsına uyma konusunda pek çok uyarı bulunur. Hz. Peygamber bir hadisinde Ademoğlunun iki vadi altın olsa üçüncüsünü isteyeceğini; ancak onu doldurabilecek tek şeyin toprak olduğunu bildirmiştir. Bu hadis, ihtirasın içten doyurulabilecek bir his değil, ancak ölümle sona erecek bir bağımlılık olduğunu gösterir.
Sık Sorulan Sorular
İhtiras ile meşru çalışma arasındaki fark nedir?
Helal yollarla çalışıp kazanmak meşru bir çabadır; ihtiras ise haram dahil her yolu meşru gören ölçüsüz bağımlılıktır.
İhtirasın tedavisi nedir?
İslam ahlakı kanaat, zühd, tefekkür ve Allah’a tevekkül gibi ruhsal uygulamaları ihtirasın panzehiri sayar.
İlgili kavramlar: İftihar, İfrat, İhtiyar
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.