Cehrî, İslam ibadet ve kıraat terminolojisinde namazda, duada veya Kur’an okuyuşunda sesin yüksek tutularak okunmasını ifade eden ve gizli okuyuş olan hafî ile zıtlık oluşturan kavramdır.
Namaz ve Kıraat İlmindeki Kullanımı
Cehrî, Arapça “cahera” kökünden gelir; açık, aleni ve yüksek sesle yapmak anlamı taşır. Namaz terminolojisinde sabah (fecr), akşam (mağrib) ve yatsı (işa) namazlarının farz rekâtları cehrî namazlardır; imam Fatiha ve zamm-ı sureyi sesli okur. Buna karşın öğle (zuhr) ve ikindi (asr) namazları hafî (gizli) namazdır; imam sesini kısar.
Kıraat ilminde de cehrî ve hafî okuyuş ayrımı önemlidir: Kur’an hatimlerinde ve cemaatle yapılan okumalarda cehrî kıraat tercih edilir.
Fıkhî Hükmü
Cehrî namazlarda imamın sesli okuması sünnet ya da vacip olarak değerlendirilir (mezheplere göre farklılaşır). Müktedî (cemaatle namaz kılan) ise imamın arkasında sessiz durur; zira cehrî okunuşu duymak yeterlidir.
Münferit (yalnız) kılınan namazlarda kişi dilerse cehrî okuyabilir; ancak başkasını rahatsız etmemek için orta bir ses seviyesi tercih edilmesi daha uygun kabul edilir. Cehrîlik dua ve zikir bağlamında da söz konusu olur; bazı duaların yüksek sesle, bazılarının ise alçak sesle yapılması daha faziletli sayılmıştır.
Sık Sorulan Sorular
Hangi namazlar cehrîdir?
Sabah, akşam ve yatsı namazlarının farz rekâtları cehrî namazdır.
Cemaatle namaz kılınırken müktedî de sesli okur mu?
Hayır, müktedî imamın arkasında sessiz okur.
Hafî namaz nedir?
Öğle ve ikindi namazları hafîdir; imam Fatiha ve sureyi sesini kısarak okur.
İlgili kavramlar: Namaz, İbadet, İslam, Caiz
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.
