Ferdî, toplumdan bağımsız olarak tek bir kişiye ait olan veya bireysel düzeyde gerçekleşen şeyleri niteleyen bir sıfattır.
Ferdî Kavramı
Ferdî sözcüğü Arapça ‘ferd’ (tek, birey) kökünden türemiş olup Türkçede ‘bireysel’ anlamında kullanılır. Bir eylem, sorumluluk veya deneyimin toplumsal değil tek bir kişiye özgü boyutunu belirtmek için kullanılır. İslam hukukunda ‘farz-ı kifaye’ ile ‘farz-ı ayn’ ayrımında da bu kavramın izleri görülür: farz-ı ayn bireysel, ferdî bir yükümlülüktür.
Ferdî Sorumluluk ve İslam
İslam akidesinde her insan ahirette kendi amellerinden bireysel olarak hesap verir; Kuran’da ‘Her nefis kendi kazandığını rehine tutar’ (Müddessir 38) ifadesi bu anlayışı özetler. Ferdî ibadet ve tövbe, topluluğun rızasına değil kişinin birebir Allah ile ilişkisine dayanır. Bununla birlikte İslam, ferdî hakları cemaat sorumluluğuyla dengeleyen bir bütünlük içinde ele alır; münferit çıkar toplum maslahatıyla çatışmamalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Farz-ı ayn ile farz-ı kifaye arasındaki fark nedir?
Farz-ı ayn, her Müslümana bireysel olarak farz olan ibadettir; farz-ı kifaye ise toplumun bir kısmı yerine getirince diğerlerinden düşer.
İslam'da ferdî sorumluluk ne anlama gelir?
Her kişinin kendi inanç, niyet ve amelleri nedeniyle ahirette bizzat hesap vermesi anlamına gelir.
İlgili kavramlar: Fert, Farz, Kıyamet
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.