İlayıkelimetullah, ‘Allah’ın kelimesini yüceltmek’ demektir ve İslam’da savaşın meşru amacını tanımlamak için kullanılan bir fıkıh ve cihat terimidir.
Terimin Anlamı ve Kaynağı
İlayıkelimetullah (i’lâ-yı kelimetullah), Arapça ‘i’lâ’ (yüceltmek, yükseltmek) ile ‘kelimetullah’ (Allah’ın kelimesi) sözcüklerinden oluşur. Hz. Peygamber’in ‘Allah’ın kelimesini yüceltmek için savaşan kimse Allah yolundadır’ (Buhârî, Müslim) hadisi bu kavramın temel kaynağını oluşturur. Terim, cihat niyetinin hangi amaçla olması gerektiğini açıkça ortaya koyar.
Fıkıh ve Cihat Anlayışındaki Yeri
Klasik fıkıh eserlerinde cihadın tek meşru amacının ilayıkelimetullah olduğu belirtilir; bu nedenle yağma, toprak ele geçirme ya da etnik üstünlük elde etme amacıyla yapılan savaşlar cihat sayılmaz. Bu ilke, cihadın bir saldırganlık aracı değil, hakkın ve dinin savunulması için bir araç olduğunu da ortaya koyar. Günümüz İslam alimleri bu kavramı hem savunma hem de manevi yüceltme çerçevesinde değerlendirmektedir.
Sık Sorulan Sorular
İlayıkelimetullah ile cihat aynı şey midir?
İlayıkelimetullah cihadın amacını belirtir; cihat ise bu amacı gerçekleştirmek için başvurulan araçları kapsayan daha geniş bir kavramdır.
Bu terim yalnızca silahlı mücadele için mi kullanılır?
Hayır. Hem savaş hem de ilim yayma ve dini tebliğ gibi barışçıl yolları da kapsar.
İlgili kavramlar: İlah, İlahiyat, İlim
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.