İfrat, bir işte sınırı aşmak, gereğinden fazla ileri gitmek demektir; İslam ahlakında orta yoldan sapan aşırılığı ifade eder.
İfratın Tanımı ve Kur'an'daki Yeri
İfrat kelimesi Arapçada öne geçmek, haddi aşmak anlamındaki “f-r-t” kökünden gelir. İslam ahlak literatüründe ifrat, bir erdemi ya da davranışı olması gereken ölçünün ötesine taşımak biçiminde tanımlanır. Kur’an-ı Kerim’de müminler “ümmet-i vasat” yani orta topluluğu olarak nitelendirilmiş, aşırılıktan kaçınmaları emredilmiştir.
İfrat ve Dini Hayat
Dini pratiklerde ifrat, ibadetleri gücü yetmeyecek biçimde ağırlaştırmak, helâli haram saymak veya dini hükümleri gereğinden katı yorumlamak şeklinde ortaya çıkabilir. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) “Dinde aşırılıktan sakının; sizden önceki topluluklar dindeki aşırılıkları sebebiyle helâk olmuştur” buyurmuştur. Vasat yol, hem ifrat hem tefritten uzak durmayı gerektirir.
Sık Sorulan Sorular
İfrat ile gulüv arasındaki fark nedir?
Gulüv, özellikle akide ve dini şahsiyetler konusundaki aşırılığı ifade ederken ifrat daha geniş kapsamlı olup her alandaki haddi aşmayı içerir.
İfrat neden yasaklanmıştır?
Aşırılık bireyin ve toplumun dengesini bozar, dini yükseltiyor görünse de uzun vadede dini hayatı zorlaştırır ve insanları uzaklaştırır.
İlgili kavramlar: Tefrit, İfrat Tefrit, Vasat
Bu kavramı sınav formatında pekiştirmek için soru çöz veya özet ders notlarına göz at.
